Βρίσκεστε εδώ: / Αρχές ΟΔΠΖ / Εφαρμογή

Βρισκόμαστε στο στάδιο όπου το πρόγραμμα έχει εγκριθεί και τώρα πρέπει να πραγματοποιηθεί. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να γίνει ο κατάλληλος σχεδιασμός που θα κάνει λειτουργικό το πρόγραμμα.

Εκτέλεση του σχεδίου

Σε αυτήν την περίπτωση, εκτέλεση του σχεδίου, σημαίνει ότι οι ρυθμίσεις που σχεδιάστηκαν στο πρόγραμμα ΟΔΠΖ θα πρέπει να είναι αποδοτικές και επίσης ότι είναι απαραίτητες για τη διευκόλυνσή του προγράμματος. Διακρίνουμε τις ακόλουθες κατηγορίες ρυθμίσεων:
  • θεσμικές ρυθμίσεις: εγκατάσταση διοικητικής δομής που διασφαλίζει την οριζόντια και κάθετη ολοκλήρωση της διαχείρισης,
  • νομικές ρυθμίσεις: νόμοι, συμβάσεις, διατάγματα και μέτρα που θα καταστήσουν δυνατή τη διαχείριση, και
  • οικονομικές ρυθμίσεις: διάθεση χρημάτων για την κάλυψη των εξόδων κατά τη διάρκεια της διαδικασίας.
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικές με τις ρυθμίσεις, βλέπε και τη σχετική ενότητα.

Λειτουργία

Η λειτουργία ενός προγράμματος ΟΔΠΖ θα αρχίσει να αποδίδει το επιθυμητό αποτέλεσμα μόνο εάν η όλη προετοιμασία υπήρξε ορθή και ακριβής. Εντούτοις, η διαχείριση μιας τόσο σύνθετης και επαναλαμβανόμενης διαδικασίας όπως είναι το ΟΔΠΖ, δεν αποτελεί μια απλή υπόθεση. Η ανατροφοδότηση με δεδομένα που λαμβάνονται από τα προγράμματα παρακολούθησης και αξιολόγησης μπορεί να οδηγήσει σε αλλαγές του τρέχοντος προγράμματος και νέες συγκρούσεις συμφερόντων μπορεί να προκαλέσουν απροσδόκητα προβλήματα.

ΤΟ ΕΡΓΟ ΟΙΚΟ-ΚΟΛΠΟΣ KASTELA

Για το έργο Οικο-Κόλπος Kastela χρειάστηκε να γίνει μια σειρά από ρυθμίσεις έτσι ώστε να υπάρξει επαρκής υλοποίηση των σχετικών έργων. Αυτές οι ρυθμίσεις είναι θεσμικού, οικονομικού, και νομοθετικού χαρακτήρα:

Θεσμικές ρυθμίσεις
Μέσω μιας ανάλυσης της θεσμικής οργάνωσης διαπιστώθηκε ότι για την υλοποίηση αυτού του έργου ήταν απαραίτητη μια νέα θεσμική ρύθμιση. Αποφασίστηκε να ιδρυθεί ένας νέος οργανισμός, ένα ειδικό κέντρο για την υλοποίηση του Ολοκληρωμένου Οικολογικού Έργου, ο Οργανισμός Eco-Κόλπος Kastela. Το προτεινόμενο πρόγραμμα και τα συμπεριληφθέντα σε αυτό έργα ελέγχθηκαν σε όλα τα επίπεδα, συμφωνήθηκαν τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις όλων των συμβαλλόμενων μερών, και τέλος η υλοποίηση του προγράμματος προωθήθηκε το 1989.

Οικονομικές ρυθμίσεις
Στο πλαίσιο του Ολοκληρωμένου Οικολογικού Έργου, για την υλοποίηση της κατασκευής των Υποδομών απαιτήθηκε μεγάλη χρηματοδότηση. Η ανάλυση της εκτίμησης των αναγκών κατέδειξε ότι οι τοπικοί χρηματοδοτικοί πόροι δεν επαρκούσαν καθόλου και ότι ήταν αναπόφευκτο ένα μάλλον μεγάλο δάνειο, προκειμένου να υλοποιηθούν αυτές οι μεγάλες κατασκευαστικές εργασίες. Έτσι, προτάθηκαν τα ακόλουθα μέσα χρηματοδότησης: τοπικά κεφάλαια, τοπικές αστικές υπηρεσίες, το κράτος, δωρεές και τραπεζικά δάνεια. Πρωτίστως όμως προτάθηκαν δάνεια από την Παγκόσμια Τράπεζα, το EBRD και το IBRD. Έγινε ανάλυση προκειμένου να βρεθούν τρόποι αποπληρωμής των δανείων και διασφάλισης των χρηματοδοτήσεων για τη λειτουργία και τη συντήρηση κατασκευών. Αποτέλεσμα των αναλύσεων αυτών ήταν να προσαρμοστούν μερικά οικονομικά εργαλεία και κυρίως αυτά που αναφέρονταν στην τιμολόγηση των υπηρεσιών για το νερό, της αποχέτευσης και επεξεργασίας υγρών και στερεών αποβλήτων και του βαθμού του αστικού μισθώματος. Αρκετά μεγάλα κεφάλαια δόθηκαν, επίσης, από την Παγκόσμια Τράπεζα μέσω του METAP-Kastela Bay.

Τα πολιτικά προβλήματα προκάλεσαν την αναβολή της υλοποίησης του Ολοκληρωμένου Οικολογικού Έργου, αλλά το 1996 επιτεύχθηκαν τα πρώτα αποτελέσματα με 2 δάνεια από την Παγκόσμια Τράπεζα και από το EBRD για την υλοποίηση του πρώτου σταδίου του έργου. Η κατασκευή ξεκίνησε το 1999.

Σήμερα, το έργο "ΟΙΚΟ-ΚΟΛΠΟΣ KASTELA" υποβάλλει προτάσεις σχετικές με το ζήτημα των υγρών αποβλήτων, καθώς επίσης και την επάρκεια γλυκού νερού. Πέρα από τη βελτίωση της παροχής γλυκού νερού, το έργο θα επιτρέψει περαιτέρω οικονομική δραστηριότητα, καθώς και θα αυξήσει την κατανάλωση του ύδατος, εξασφαλίζοντας έτσι τα απαραίτητα κεφάλαια για την αποπληρωμή των διεθνών δανείων. Αυτό σημαίνει ότι τα κεφάλαια που απαιτούνται για την εξόφληση των δανείων προέρχονται από μια κατά 25% υψηλότερη τιμή στο πόσιμο νερό. Η συνολική αξία του έργου ανέρχεται στα περίπου €150 εκατομμύρια, ενώ η ολοκλήρωση του σταδίου της υλοποίησης προγραμματίζεται για το τέλος του 2003.

Νομοθετικές ρυθμίσεις
Ειδικά για το έργο αυτό δε δημιουργήθηκαν ούτε εγκρίθηκαν εθνικοί ή περιφερειακοί νόμοι. Ακόμα, έχοντας κατά νου ότι η διαμόρφωση της πρότασης του έργου προετοιμάστηκε κατά την περίοδο μεγάλων αλλαγών στην Κροατία, είναι βέβαιη και η έμμεση επίδραση που άσκησε το έργο στη νομοθεσία της Κροατίας. Η Κροατία αναγνωρίστηκε ως ανεξάρτητο κράτος το 1991, και από τότε έπρεπε να διατυπώσει νέους νόμους σε όλους τους κλάδους και τους τομείς. Η ίδια κατάσταση ίσχυσε και για τον τομέα της περιβαλλοντικής προστασίας. Κατά τη διάρκεια της διατύπωσης του έργου, και τώρα στο στάδιο της υλοποίησής του, εναρμονίστηκε με τη νέα Κροατική νομοθεσία, και με τους νόμους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τους οποίους το ίδιο το κράτος πρέπει να εναρμονιστεί.

Διαχείριση των αντιπαραθέσεων

Ένα βασικό ζήτημα που προκύπτει κατά τη διάρκεια της λειτουργίας των προγραμμάτων ΟΔΠΖ, είναι η αντιμετώπιση των συγκρουόμενων συμφερόντων. Σύμφωνα με μια έρευνα που διεξήγαγαν οι Cicin et al. (1998), περισσότερο από το 85% των ερωτηθέντων συμφώνησαν πως η επίλυση των αντιπαραθέσεων είναι πολύ ή αρκετά σημαντική στο πλαίσιο προγραμμάτων ΟΔΠΖ. Απαραίτητη προϋπόθεση για την αντιμετώπιση αυτών των αντιπαραθέσεων είναι πρώτα να εντοπιστούν οι αιτίες και οι συνέπειες αυτών, να δημιουργηθεί μια διάφανη μεθοδολογία για την επίλυσή τους (απόφαση) και να υπάρχει η ικανότητα να απαλείψουν τα αρνητικά αποτελέσματα, των προτεινόμενων χρήσεων των παράκτιων πόρων, σε άλλους χρήστες με τη λήψη σχετικών μέτρων.

Οι αντιπαραθέσεις που ανακύπτουν μπορεί να είναι "κάθετες", δηλαδή ανάμεσα σε χρήστες διαφορετικών επιπέδων, ή "οριζόντιες", δηλαδή σε χρήστες που κινούνται στο ίδιο επίπεδο αλλά σε διαφορετικούς τομείς. Ένα παράδειγμα κάθετης αντιπαράθεσης είναι αυτής ανάμεσα στην κρατική αρχή, η οποία επιθυμεί να χαρακτηρίσει μια προστατευόμενη περιοχή στο πλαίσιο μιας εθνικής πολιτικής για τη φύση, και σε μια τοπική κοινωνία, η οποία επιθυμεί να επενδύσει σε βιομηχανική ανάπτυξη προκειμένου να αυξηθεί το εισόδημα των κατοίκων. Παράδειγμα οριζόντιας αντιπαράθεσης είναι αυτής ανάμεσα σε άτομα που κάνουν αμμοληψίες από την παραλία για το χτίσιμο νέων κατοικιών, και σε άτομα που ζουν κοντά στην ακτή και αντιτίθενται στις αμμοληψίες, επειδή έτσι απειλούνται τα σπίτια τους από τη συνεπαγόμενη παράκτια διάβρωση.

Προκειμένου να αντιμετωπίσουν μεγαλύτερες αντιπαραθέσεις, είναι απαραίτητο τα προγράμματα ΟΔΠΖ να καθιερώσουν ένα σύστημα διαιτησίας. Ένα τέτοιο σύστημα πρέπει να παρέχει μια σαφή μεθοδολογία για να επιλύσει το θέμα των συγκρουόμενων συμφερόντων. Σε αυτό το θέμα μπορεί κανείς να διακρίνει διοικητικές και νομικές διαδικασίες. Οι διοικητικές διαδικασίες βασίζονται στη θέληση όλων των μερών για συνεργασία. Για κάθε είδους αντιπαράθεση, μπορεί να εφαρμοστεί μια συγκεκριμένη διαδικασία για να ανταποκριθεί στις συγκεκριμένες ανάγκες. Για παράδειγμα, μπορεί να συσταθεί μια ειδική ομάδα (μια επιτροπή, ένα επιστημονικό σώμα) προκειμένου να βρεθεί μια λύση σε ένα συγκεκριμένο πρόβλημα. Επιπλέον, θα μπορούσε να αναπτυχθεί διάλογος για να έρθουν πιο κοντά τα αντιπαρατιθέμενα μέρη και να συζητήσουν υπό την επίβλεψη ενός "ανεξάρτητου" ατόμου (ενός διαμεσολαβητή). Μια διαδικασία διαιτησίας κρίνεται απαραίτητη, όταν είναι αδύνατο να επιλυθούν οι διαφορές μέσω διαπραγματεύσεων. Εάν η όλη διαδικασία αποτύχει, τότε θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν νομικές διαδικασίες για να επιβάλουν μια λύση. Τέτοιες όμως διαδικασίες απαιτούν χρόνο και χρήματα και καλό είναι να αποφεύγονται.


Τοποθέτηση σωλήνων στη σήραγγα

Η διαχείριση των αντιπαραθέσεων
Από την πρώτη στιγμή της διαμόρφωσης του έργου αλλά και ειδικά κατά την υλοποίησή του, ανέκυψαν πολυάριθμες αντιπαραθέσεις. Οι περισσότερες από αυτές οφείλονταν στο γεγονός ότι υπήρχε η νοοτροπία "όχι στη δική μου ιδιοκτησία". Το σχέδιο της επεξεργασίας των υγρών αποβλήτων και της απόληψής τους δεν έγινε αποδεκτό, με αποτέλεσμα να προταθούν πάνω από 20 τεχνικές λύσεις για αυτό το θέμα. Αυτό το γεγονός, όπως ήταν αναμενόμενο, προκάλεσε αναβολές και καθυστερήσεις στο στάδιο της υλοποίησης. Επισημαίνεται εδώ ότι αυτό δημιουργεί σοβαρό πρόβλημα για ένα τέτοιου μεγέθους έργο, καθώς οποιαδήποτε καθυστέρηση στην υλοποίηση θα έχει και οικονομική επιβάρυνση. Η αντιμετώπιση των αντιπαραθέσεων αποτέλεσε ένα εξαιρετικά σημαντικό μέρος του έργου. Ένα από τα συμπεράσματα που βγήκαν ήταν ότι οι πιθανές αντιπαραθέσεις θα έπρεπε να αξιολογηθούν προσεκτικά και να αποτελέσουν μέρος του προγραμματισμού κατά τη διαδικασία της προετοιμασίας του έργου.



Ο δικτυακός τόπος είναι βελτιστοποιημένος για εμφάνιση σε Internet Explorer 4 και άνω