Παράδειγμα: η συνεισφορά των Κέντρων Πληροφόρησης στον αειφορικό τουρισμό στις προστατεόμενες περιοχές: η περίπτωση του Στρυμονικού Κόλπου

Δρ. Μάνος Κουτράκης
Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας - Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας

Το "Κέντρο Πληροφόρησης για την Παράκτια Ζώνη του Στρυμονικού Κόλπου και του Κόλπου της Ιερισσού" ιδρύθηκε το 1998 στο πλαίσιο του έργου LIFE "Συντονισμένες δράσεις για τη διαχείριση της παράκτιας ζώνης του Στρυμονικού Κόλπου". Φορείς υλοποίησης ήταν το Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας του Εθνικού Ιδρύματος Αγροτικής Έρευνας και το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων-Υγροτόπων του Μουσείου Γουλανδρή Φυσικής Ιστορίας. Το Κέντρο Πληροφόρησης (ΚΠ) παραχωρήθηκε στο Δήμο Αγίου Γεωργίου (Κεντρική Μακεδονία) και συνεχίζει τη λειτουργία του.

Ο κύριος ρόλος του Κέντρου είναι να συνεισφέρει στην ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση του κοινού για θέματα σχετικά με τις λειτουργίες και τις αξίες της παράκτιας ζώνης χρησιμοποιώντας ως παραδείγματα τον Στρυμονικό Κόλπο και τον Κόλπο της Ιερισσού, των οποίων η ποικιλότητα της παράκτιας ζώνης είναι χαρακτηριστική της Ελλάδας. Πρόκειται για το πρώτο ΚΠ στην Ελλάδα το οποίο ασχολείται αποκλειστικά με θέματα που σχετίζονται με την παράκτια ζώνη.

Οι επισκέπτες του ΚΠ έχουν την ευκαιρία να περιηγηθούν σε έναν εκθεσιακό χώρο με πίνακες που οργανώνονται σε 10 θεματικές ενότητες και πλούσιο φωτογραφικό υλικό που διασαφηνίζει τον όρο "παράκτια ζώνη". Παρέχονται πληροφορίες για τη θαλάσσια ζωή, τα τοπικά φυτά και ζώα, τονίζεται η ιστορική και πολιτιστική τους αξία καθώς και αναδεικνύονται τα ενδεχόμενα περιβαλλοντικά προβλήματα που μπορεί να προκύψουν από τις ανθρώπινες δραστηριότητες. Υπάρχουν τρία ενυδρεία με τοπικά είδη ψαριών, καθώς και μια έκθεση οστράκων με την οποία αναδεικνύεται η ποικιλότητα της περιοχής αλλά και όλης της ελλαδικής επικράτειας σε οστρακοειδή. Στο κέντρο του διαδρόμου παρουσιάζονται σε τρισδιάστατα ομοιώματα το ανάγλυφο της περιοχής, η εκβολή του Ποταμού Στρυμόνα και χαρακτηριστική βραχώδης ακτή της περιοχής. Παράλληλα, στην αίθουσα προβολών, οι επισκέπτες έχουν τη δυνατότητα να παρακολουθήσουν μια 25λεπτη εκπαιδευτική ταινία σχετικά με την παράκτια ζώνη του Στρυμονικού Κόλπου.

Η επιτυχής λειτουργία του ΚΠ επιβεβαιώνεται από την καταγραφή των επισκεπτών, η οποία ανέρχεται σχεδόν σε 3.000 άτομα ετησίως, κυρίως μαθητές από σχολεία της περιοχής οι οποίοι επισκέπτονται το ΚΠ εκτός τουριστικής περιόδου. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει τον τρόπο με τον οποίο τα Κέντρα Πληροφόρησης ή Ερμηνείας Περιβάλλοντος μπορούν να συνεισφέρουν στην ευαισθητοποίηση του κοινού και στην εκπαίδευση αυτών που επισκέπτονται μια προστατευόμενη περιοχή, καθώς τους παρουσιάζουν τις λειτουργίες και τις αξίες της περιοχής και τους εξηγούν το πώς θα πρέπει να συμπεριφέρονται κατά τη διάρκεια της επίσκεψής τους σε μια περιβαλλοντικά ευαίσθητη περιοχή. Επιπλέον, τα ΚΠ μπορούν να λειτουργούν ως κέντρα αναφοράς που θα προειδοποιούν τις αρχές για τις ενδεχόμενες απειλές, αλλά και θα έλκουν ένα μεγάλο αριθμό επισκεπτών (σχολεία, οργανωμένες ομάδες, κ.λπ.) σε μια περιοχή, όπου θα μπορούν να ενημερωθούν και να καθοδηγηθούν κατά την επίσκεψή τους, προωθώντας έτσι τον αειφορικό τουρισμό.