Βρίσκεστε εδώ: / Μελέτη Περιπτώσεων / Ακτή Σλοβενίας

Τοποθεσία

Η Σλοβένικη ακτή βρίσκεται στο απομακρυσμένο βόρειο άκρο της Μεσογείου, κατά μήκος του Κόλπου της Τριέστης και είναι το νοτιότερο μέρος της Αδριατικής Θάλασσας. Η Σλοβένικη ακτή έχει μήκος μόνο 46 χλμ. και χαρακτηρίζεται από μεγάλη αστικοποίηση. Η περιοχή απέχει πολύ λίγο από την Τριέστη και άλλες μεγαλύτερες πόλεις της Βόρειας Ιταλίας, της Αυστρίας και της ηπειρωτικής χώρας της Σλοβενίας και για αυτό είναι ιδιαίτερος πόλος έλξης επισκεπτών. Οι τουρίστες θέλγονται από τις ποικίλες φυσικές ομορφιές (βράχοι, έλη, σπηλιές, παραλίες κ.ά.) και την άφθονη πολιτιστική κληρονομιά (ιστορικές εγκαταστάσεις, αλυκές, παραδοσιακές τοπικές γεύσεις κ.λπ.)

 

Προβλήματα / Αντιπαραθέσεις / Ευκαιρίες

Τουρισμός και αναψυχή

Η περιοχή διαθέτει μια καλώς αναπτυγμένη τουριστική υποδομή που περιλαμβάνει εκατοντάδες ξενοδοχεία, αθλητικές εγκαταστάσεις και δημόσιες παραλίες. Τα περισσότερα από αυτά βρίσκονται σε άριστη κατάσταση. Στην ευρύτερη περιοχή υπάρχουν 21.000 τουριστικές κλίνες, εκ των οποίων οι περισσότερες βρίσκονται στο Δήμο Piran. Φιλοξενεί περίπου 400.000 τουρίστες το χρόνο. Εκτός από τον τουρισμό στην παραλία, ο Σλοβένικος παράκτιος τουρισμός εστιάζει στα συνέδρια, την υγεία και τα καζίνο καθόλη τη διάρκεια του έτους. Κατά συνέπεια, η τουριστική ανάπτυξη της ακτής εξαπλώνεται εκτός πόλης σε φυσικά μέρη της ακτής, στην παράκτια ενδοχώρα, αναπτύσσοντας νέους τουριστικούς πόλους έλξης, με αποτέλεσμα να υπερβεί εύκολα τη φέρουσα ικανότητα του περιβάλλοντος.

Αστικοποίηση

Στην ακτή υπάρχει μεγάλη αστικοποίηση. Η περιοχή απλώνεται σε μια έκταση 344 τ.χλμ με πληθυσμό μόλις κάτω από 80.000 άτομα (232 κάτοικοι/τ.χλμ). Το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού (πάνω από 80%) ζει εντός μιας πλατειάς λωρίδας 1,5 χιλιομέτρου κατά μήκος της ακτής. Η αστικοποίηση της παράκτιας ζώνης μαζί με τις ολοένα και περισσότερες θέσεις εργασίας, οδήγησαν στην εντατική μετακίνηση των κατοίκων από την ενδοχώρα στην ακτή. Μερικές από τις άμεσες συνέπειες αυτής της εξόδου ήταν τα εγκαταλελειμμένα χωριά, η φθορά αστικών κτηρίων, η ελλιπής διατήρηση των υποδομών, η εγκατάλειψη της γεωργίας και η υποβάθμιση του τυπικού πολιτιστικού τοπίου.

Κατά τη δεκαετία του ΄80, η διαδικασία της μετανάστευσης αντιστράφηκε, κυρίως λόγω των μεγαλύτερων πιθανοτήτων για ιδιωτική κατοικία. Η αλλαγή αυτή είχε θετικές συνέπειες ως προς την αναζωογόνηση της ενδοχώρας. Το ίδιο διάστημα, λόγω ανεπαρκούς σχεδιασμού και ελέγχου των οικοδομικών δραστηριοτήτων, η διαδικασία οδήγησε σε μια σοβαρή υποβάθμιση του πολιτιστικού τοπίου. Σήμερα, το μεγαλύτερο πρόβλημα των παράκτιων πόλεων και εγκαταστάσεων αφορά την έντονη και διασκορπισμένη επέκτασή τους στον περιβάλλοντα χώρο η οποία σημειώθηκε κατά τις τελευταίες δεκαετίες. Οι κυριότερες αλλαγές που σημειώθηκαν στη στενή παράκτια λωρίδα κατά τα έτη αυτά (εγκατάλειψη της παραγωγής άλατος, κατασκευή τουριστικών εγκαταστάσεων περιλαμβανομένης και μαρίνας για σκάφη, ανάπτυξη του λιμανιού Κoper και υποδομών) οδήγησαν σε σοβαρή απώλεια της φυσικής ακτογραμμής και σε υποβάθμιση των παράκτιων οικοσυστημάτων.

Βράχοι στο φυσικό καταφύγιο Strunjan.
(Φωτογραφία Hanc J.)

Περιγραφή έργου

Κατά την τελευταία δεκαετία, αρκετά έργα εστίασαν στην προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος από την υποβάθμιση μέσω της ανάπτυξης του οικοτουρισμού και του πολιτιστικού τουρισμού. Επίσης, υπήρξε ένας αριθμός έργων τα οποία στράφηκαν σε ποικίλες πλευρές της περιφερειακής ανάπτυξης και αναζήτησαν περισσότερες ολοκληρωμένες και αειφορικές λύσεις. Με τη δημιουργία του νέου Προγράμματος Διαχείρισης της Παράκτιας Περιοχής [Coastal Area Management Programme (CAMP)], η περιοχή πρόκειται να αποκτήσει μια σημαντική απόδειξη αειφορικής ανάπτυξης της παράκτιας ζώνης αλλά και της ενδοχώρας. Μέρος του CAMP θα αποτελεί επίσης και η Στρατηγική Ανάπτυξης Αειφορικού Τουρισμού κατά μήκος της Σλοβένικης ακτής. Η διαφορά που έχει το συγκεκριμένο αυτό έργο σε σχέση με παρόμοια έργα, είναι ότι η περιοχή περιλαμβάνει ένα μεγάλο μέρος της ενδοχώρας και ότι η διαδικασία προετοιμασίας των εγγράφων προβλέπει την συμμετοχή της κοινωνίας.


Οι Αλυκές στο Secovlje. (Φωτογραφία: Klemenc S.)

ΣΧΟΛΙΑ ΚΑΙ ΘΕΩΡΙΑ

Μια σημαντική στρατηγική αειφορικού τουρισμού είναι η δαιφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος από τουρισμό παραλίας σε άλλους τύπους τουρισμού οι οποίοι δεν συνδέονται μόνο με την ακτή αλλά επίσης με την ενδοχώρα.

 


Οι Αλυκές του Secovlje, Σλοβενία. Φωτογραφία: Jaka Adamic.

Αποτελέσματα

Το πιο σημαντικό αποτέλεσμα της περιφερειακής ανάπτυξης και των δραστηριοτήτων προστασίας της κληρονομιάς στην παράκτια περιοχή, ήταν η αναγνώριση της ανάγκης για συνεργασία ανάμεσα σε όλες τις εμπλεκόμενες ομάδες για να επιλυθούν τα αναπτυσσόμενα περιβαλλοντικά προβλήματα. Επιπλέον, είναι ζωτικής σημασίας η προετοιμασία μιας ολοκληρωμένης προσέγγισης για μια αειφορική ανάπτυξη.

Ακόμη ένα σημαντικό αποτέλεσμα των δραστηριοτήτων της τελευταίας δεκαετίας είναι οι εκτεταμένες προστατευόμενες περιοχές φυσικών και ιστορικών περιοχών κατά μήκος της ακτής. Στα καταφύγια φύσης περιλαμβάνονται βράχοι, λιμνοθάλασσες, υποθαλάσσια ενδιαιτήματα, υφάλμυρα έλη, αλυκές, καταφύγια Μεσογειακής χερσαίας χλωρίδας και πανίδας, καθώς και λίμνες γλυκού νερού.

Οι προστατευόμενες περιοχές φυσικής κληρονομιάς είναι:

  1. Το φυσικό θέρετρο Secovlje όπου υπάρχει αλυκή και η χερσόνησος Seca-αποτελεί επίσης και περιοχή Ραμσάρ.
  2. Το φυσικό θέρετρο Strunjan όπου υπάρχουν απόκρημνα βράχια κατά μήκος της θαλάσσιας ακτής.
  3. Το Skocjanski Zatok

και άλλα, τα οποία δεν υπάγονται ακόμη πλήρως σε ένα καθεστώς προστασίας. Οι περιοχές αυτές δεν αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης μόνο εξαιτίας της αυτόχθονης οικολογικής τους αξίας. Θεωρούνται, επίσης, μέρος ενός πολύτιμου δικτύου ελκυστικών περιοχών οι οποίες χρησιμοποιούνται για διαφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος.

Ποιος, πού και πότε

Όσον αφορά τη διαδικασία αειφορικού τουρισμού, δεν υπάρχει ακόμη ένας συντονιστικός φορέας. Ολόκληρη η διαδικασία προς τον αειφορικό τουρισμό ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ΄90, λόγω της ανάγκης προστασίας των περιοχών φυσικής κληρονομιάς κατά μήκος της ακτής. Την εποχή εκείνη, η έννοια του αειφορικού τουρισμού φαινόταν να προσφέρει τις ορθές κατευθύνσεις για την προστασία και την ανάπτυξη ευαίσθητων περιοχών με υψηλή οικολογική ή πολιτιστική αξία. Τα πρωταρχικά βήματα για την ανάπτυξη Σχεδίου Ολοκληρωμένης Περιφερειακής Ανάπτυξης για την Παράκτια Περιοχή της Σλοβενίας συμφωνήθηκαν το Μάρτιο του 2002. Το Σεπτέμβριο του 2003, ξεκίνησε μια νέα φάση αυτής της διαδικασίας με την προετοιμασία του CAMP το οποίο θα συμφωνηθεί έως το τέλος του 2005. Το έργο προετοιμάστηκε στο πλαίσιο της Σύμβασης της Βαρκελώνης και του Μεσογειακού Σχεδίου Δράσης (UNEP/MAP). Υπεύθυνος συντονισμού είναι το Υπουργείο Περιβάλλοντος, Χωροταξικού Σχεδιασμού και Ενέργειας της Σλοβενίας. Οι οικονομικοί πόροι διανέμονται από τους παράκτιους δήμους.

 

ΑΣΚΗΣΗ ΠΡΟΣ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ
Τι είδος τουρισμού μπορεί να αναπτυχθεί για τη διαφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος και την ελάφρυνση της ακτής;


 

Περισσότερες πληροφορίες
http://dragonja.nib.si


Η ιστορική πόλη Piran στο Ακρωτήριο Madona, Σλοβενία. Φωτογραφία: Jaka Adamic.


Ο δικτυακός τόπος είναι βελτιστοποιημένος για εμφάνιση σε Internet Explorer 4 και άνω