Βρίσκεστε εδώ: / Πηγές/ Γλωσσάρι

Γλωσσάρι

  • Ατζέντα 21: αποτελεί ένα περιεκτικό σχέδιο για παγκόσμια, εθνική και τοπική δράση, από οργανισμούς του Συστήματος Κυβερνήσεων των Ηνωμένων Εθνών και από Βασικές Ομάδες σε κάθε περιοχή στην οποία οι άνθρωποι επηρεάζουν το περιβάλλον. Agenda 21
  • Ατζέντα 21 για την περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας
    Μια Ατζέντα 21 για την περιοχή της Βαλτικής Θάλασσας είναι η Βαλτική 21. Το 1996, ξεκίνησε μια περιφερειακή διαδικασία με τη συμμετοχή πολλαπλών εμπλεκόμενων ομάδων και με σκοπό την αειφορική ανάπτυξη. Τη διαδικασία ξεκίνησαν οι Πρωθυπουργοί έντεκα κρατών μελών του Συμβουλίου των Κρατών της Βαλτικής Θάλασσας (CBSS). Τα μέλη της Βαλτικής 21 είναι: τα κράτη μέλη του CBSS, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, διακυβερνητικές οργανώσεις, διεθνείς οικονομικοί οργανισμοί, δίκτυα αστικών και επιχειρηματικών κοινωνιών, καθώς και άλλα διεθνή μη κυβερνητικά δίκτυα.
  • Αλπική Σύμβαση
    Σύμβαση για την Προστασία των Άλπεων (1991).
  • Σύμβαση Βαρκελώνης
    Σύμβαση για την Προστασία του Θαλάσσιου Περιβάλλοντος και της Παράκτιας Περιφέρειας της Μεσογείου (1976).
  • Αποκατάσταση παραλίας
    Η αποκατάσταση παραλίας αφορά τη χρήση ποικίλων τεχνικών για την αποκατάσταση, τη σταθεροποίηση, την ενίσχυση και τη διατήρηση της παραλίας. Οι τεχνικές αυτές μπορεί να περιλαμβάνουν τον εμπλουτισμό με άμμο, ξύλινους κυματοθραύστες κ.ά.
  • Βιοποικιλότητα
    Η γενετική ποικιλία των ειδών πανίδας και χλωρίδας που ζουν στη βιόσφαιρα. Η βιολογική ποικιλότητα είναι σημαντική για τη διατήρηση των συστημάτων στήριξης της ζωής της βιόσφαιρας.
  • Απόθεμα Βιόσφαιρας
    Πρόκειται για μια μοναδική έννοια η οποία αφορά μία ή περισσότερες προστατευόμενες περιοχές και τις γειτονικές τους περιοχές, οι οποίες αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης με σκοπό να συνδυαστεί η διατήρηση και η αειφορική χρήση των φυσικών πόρων. Το κάθε απόθεμα βιόσφαιρας διατηρεί παραδείγματα χαρακτηριστικών οικοσυστημάτων μίας από τις παγκόσμιες φυσικές περιοχές, και αποτελεί αντικείμενο διαχείρισης για την προστασία και τη μελέτη αυτών.
  • Αύξηση της βιομάζας των φυκών: σε παγκόσμια κλίμακα, μεγάλες παράκτιες περιοχές ρυπαίνονται ολοένα και περισσότερο, προκαλώντας μείωση της συγκέντρωσης του διαλυμένου οξυγόνου, το οποίο αποτελεί ένα από τα βασικά δομικά στοιχεία της ζωής. Η κατάσταση αυτή ονομάζεται υποξία ή ανοξία. Παρόλο που αυτό το φαινόμενο συμβαίνει μερικές φορές σε φυσικές συνθήκες, δυστυχώς κατά τις τελευταίες δεκαετίες αυξάνεται ραγδαία και σε έκταση και σε συχνότητα λόγω των ανθρωπογενών δραστηριοτήτων. Ο υπερβολικός εμπλουτισμός των εκβολικών και παράκτιων υδάτων με θρεπτικά, κυρίως άζωτο, τα οποία με τη σειρά τους προκαλούν πολύ μεγάλη αύξηση της βιομάζας των φυκών (φαινόμενο γνωστό σαν "άνθηση" των νερών). Η υψηλή βιομάζα οδηγεί στην υψηλή κατανάλωση οξυγόνου κατά τη διαδικασία της αποσύνθεσης με αποτέλεσμα τη μείωση της συγκέντρωσής του, προκαλώντας αρνητικές επιπτώσεις (θάνατοι ψαριών και των οστρακοειδών). Αυτές οι απώλειες μπορεί να αποβούν εξαιρετικά επιζήμιες στην οικολογική και οικονομική ευρωστία και σταθερότητα των παράκτιων περιοχών.
  • Κώδικες Επικοινωνίας
    Προτεινόμενοι εθελοντικοί κώδικες συμπεριφοράς. Συχνά ορθή πρακτική.
  • Φέρουσα ικανότητα
    Αναφέρεται στο μέγεθος ενός πληθυσμού που είναι δυνατό να ζει διαρκώς σε ένα περιβάλλον χωρίς να προκαλεί ζημία σε αυτό. Αφορά τα φυτά, τα ζώα και τον άνθρωπο. Εάν η φέρουσα ικανότητα του περιβάλλοντος καταπατηθεί, τότε οι οργανισμοί πεθαίνουν και το περιβάλλον μπορεί να καταστραφεί για πάντα.
  • Υφιστάμενη διαθέσιμη ποσότητα
    Η υφιστάμενη διαθέσιμη ποσότητα ενός πόρου προς χρήση.
  • Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΕΠΕ)
    Η Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων είναι μια διαδικασία η οποία διασφαλίζει ότι οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις των αναπτυξιακών αποφάσεων λαμβάνονται υπόψη πριν να ληφθούν οι οριστικές αποφάσεις. Στη διαδικασία περιλαμβάνεται μια ανάλυση των πιθανών συνεπειών στο περιβάλλον, με καταγραφή τους σε επίσημη έκθεση. Επίσης, η έκθεση αυτή και τυχόν σχόλια λαμβάνονται υπόψη, όταν πρόκειται να ληφθεί η τελική απόφαση και να ενημερωθεί το κοινό σχετικά με τις επόμενες κινήσεις. Κατ' αρχήν, η περιβαλλοντική εκτίμηση μπορεί να υλοποιηθεί για αυτόνομα έργα όπως είναι η κατασκευή ενός φράγματος, ενός αυτοκινητόδρομου, ενός αεροδρόμιου ή εργοστασίου (Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων με τη μορφή συνήθως μελετών), καθώς και για σχέδια, προγράμματα και πολιτικές (Στρατηγική Περιβαλλοντική Εκτίμηση). Η ιστοσελίδα αυτή παρέχει πληροφορίες σχετικά με τους νόμους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Εκτίμηση Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων έργων και την Περιβαλλοντική Εκτίμηση συγκεκριμένων σχεδίων, προγραμμάτων, καθώς και για οποιαδήποτε άλλη σχετική πληροφορία.
  • Οικολογικός φόρος
    Ένας από τους βασικού σκοπούς της πράσινης οικονομίας θα ήταν να αντανακλούν οι τιμές το πραγματικό κόστος (συμπεριλαμβανομένου του κόστους διατήρησης των πόρων). Προς το παρόν, οι τιμές θέτουν μια τεχνητή νομική αξία μη ανανεώσιμων φυσικών πόρων και αγνοούν εντελώς τις εξωτερικές δαπάνες -ως προς τον αέρα, το νερό, το έδαφος, τις μεταγενέστερες γενεές και την υγεία των εργατών. Ολόκληρο το οικονομικό σύστημα είναι ρυθμισμένο ώστε να διατηρεί αυτές τις δαπάνες "ως εξωγενείς". Μια πράσινη οικονομία προσαρμόζει τις τιμές έτσι ώστε να περιλαμβάνουν το πραγματικό κόστος και εγκαθιστά ένα σύστημα γνωστό ως Οικολογικό Φόρο για να επιλύσει το πρόβλημα.
  • Οικολογικό Σήμα
    Το εθελοντικό οικολογικό σήμα καθιερώθηκε το 1992, και αποσκοπεί στην προώθηση προϊόντων με μειωμένές περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Επιπλέον, παρέχει στους καταναλωτές περιβαλλοντική ενημέρωση.
  • Οικοπεριοχές
    Σε γενικές γραμμές, οι οικολογικές περιοχές είναι δυνατό να χαρτογραφηθούν σύμφωνα με τις σχέσεις που υπάρχουν ανάμεσα στους βιοτικούς και αβιοτικούς παράγοντες που επηρεάζουν άμεσα ή εκφράζουν έμμεσα την ενέργεια, την υγρασία και τα θρεπτικά στοιχεία, που ρυθμίζουν τη δομή και τη λειτουργία των οικοσυστημάτων. Στους παράγοντες αυτούς περιλαμβάνονται το κλίμα, η φυσιογραφία, το νερό, το έδαφος, ο αέρας, η υδρολογία και οι εν δυνάμει φυσικές κοινότητες (βιοκοινότητες).
  • Ευρωπαϊκή Γαλάζια Σημαία
    Το Ίδρυμα για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση [Foundation for Environmental Education (FREE)] είναι ο οργανισμός που βρίσκεται πίσω από το γνωστό βραβείο με τον τίτλο Ευρωπαϊκή Γαλάζια Σημαία. Η Σημαία αυτή είναι πλέον μια αξιόπιστη πηγή ενημέρωσης για καθαρά, ασφαλή και απολαυστικά περιβάλλοντα παράκτιας αναψυχής και έχει συνεισφέρει σημαντικά στην ευαισθητοποίηση του κοινού για περιβαλλοντικά ζητήματα.
  • Διεθνής τουριστική απόδειξη
    Το ετήσιο ποσό κέρδους που βγάζει μια χώρα από τον τουρισμό.
  • Συμβούλιο Γης
    Το Συμβούλιο Γης αποτελεί μια διεθνή μη κυβερνητική οργάνωση (ΜΚΟ) που ιδρύθηκε το Σεπτέμβριο του 1992 για την προώθηση και την ενίσχυση της εφαρμογής των Συμφωνιών Διάσκεψης για τη Γη. Διευθύνεται από ένα σώμα 18 μελών, που εκπροσωπούν τις παγκόσμιες πολιτικές, επιχειρηματικές, επιστημονικές και μη κυβερνητικές κοινότητες. Αποστολή του Συμβουλίου Γης είναι η υποστήριξη και η ενίσχυση των ατόμων για την οικοδόμηση ενός πιο ισότιμου και αειφορικού μέλλοντος.
  • Οικοσυστήματα
    Μια οργανωμένη κοινότητα έμβιων όντων και αβιοτικών στοιχείων που αλληλεπιδρούν μεταξύ τους και μέσα στην οποία ανταλλάσσονται υλικά και πληροφορίες με κινητήρια δύναμη μια πηγή ενέργειας.
  • Φιλικό προς το περιβάλλον υλικό
    Υλικά που δεν βλάπτουν το περιβάλλον όταν μετατρέπονται σε προϊόντα.
  • Ηθικός καταναλωτισμός
    Ηθικός καταναλωτής είναι αυτός ο οποίος αγοράζει προϊόντα τα οποία παράγονται με "ηθικό" τρόπο και /ή δεν βλάπτουν το περιβάλλον και την κοινωνία. Αυτό περιλαμβάνει είτε απλά την αγορά π.χ. αυγών από ζώα ελευθέρας βοσκής είτε μποϊκοτάροντας προϊόντα που η παραγωγή τους στηρίζεται στην παράνομη εργασία παιδιών. Προϊόντα που ανήκουν στην κατηγορία "Ηθικά" περιλαμβάνουν τα προϊόντα οργανικής γεωργίας (βιολογικά), τίμιου εμπορίου, ηλεκτρικές λάμπες ενεργειακής απόδοσης, ηλεκτρική ενέργεια από ανανεώσιμους πόρους, ανακυκλωμένο χαρτί, και προϊόντα ξυλείας εγκεκριμένα από το Συμβούλιο Διαχείρισης Δασών.
  • ΑΕΠ
    Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν, είναι η αξία του προϊόντος, που προκύπτει ως το σύνολο των προϊόντων και υπηρεσιών διαφόρων κλάδων και δραστηριοτήτων της οικονομίας , το οποίο παράγεται κατά τη διάρκεια ενός έτους, μέσα στην επικράτεια της χώρας, ανεξάρτητα από τη μόνιμη κατοικία των ιδιοκτητών των συντελεστών παραγωγής.
  • Πράσινη Υδρόγειος
    Η Πράσινη Υδρόγειος αποτελεί ένα παγκόσμιο σημείο ελέγχου επιδόσεων της αγοράς, ένα σύστημα πιστοποίησης και βελτίωσης με σκοπό την αειφορία των ταξιδιών και του τουρισμού. Βασίζεται στην agenda 21 και οι αρχές του επικυρώθηκαν από 183 ηγέτες κρατών κατά την Παγκόσμια Διάσκεψη Κορυφής των Ηνωμένων Εθνών στο Rio de Janeiro. Παρέχει στις εταιρείες, τις κοινωνίες και τους καταναλωτές λύσεις για αειφορικά ταξίδια και αειφορικό τουρισμό.
  • Κατάτμηση οικοτόπου
    Όταν η αυτόχθονη βλάστηση καθαρίζεται για τους σκοπούς της γεωργίας, οι οικότοποι, που κάποτε είχαν μια συνέχεια, τεμαχίζονται σε ξεχωριστά τμήματα. Ύστερα από εντατικό καθαρισμό, τα ξεχωριστά αυτά τμήματα συνήθως γίνονται πολύ μικρές υποβαθμισμένες νησίδες, εξαιτίας των γεωργικών καλλιεργειών και της βοσκής. Μικρά τμήματα οικοτόπου μπορούν να στηρίξουν μόνο μικρούς πληθυσμούς πανίδας και συνεπώς κινδυνεύουν να εξαφανιστούν. Είναι εξαιρετικά απίθανο να επαναποικηθούν τα τμήματα του οικοτόπου που διαχωρίστηκαν το ένα από το άλλο.
  • Ανοξεία
    Είναι η ιατρική ονομασία για το φαινόμενο ανεπαρκούς συγκέντρωσης οξυγόνου στο αίμα. Συνήθως προκαλείται εξαιτίας μιας καρδιακής ή πνευμονικής ασθένειας.
  • Δείκτης
    Η παρατηρούμενη τιμή, η οποία είναι αντιπροσωπευτική ενός φαινομένου προς μελέτη. Σε γενικές γραμμές, οι δείκτες ποσοτικοποιούν την πληροφορία, καθώς συγκεντρώνουν διαφορετικά και πολλαπλά δεδομένα. Συνεπώς, συντίθεται το αναμενόμενο αποτέλεσμα. Συνοπτικά, οι δείκτες απλοποιούν την πληροφορία που μπορεί να βοηθήσει στην αποκάλυψη σύνθετων φαινομένων.
  • Υποδομή
    Οι βασικές εγκαταστάσεις και υπηρεσίες που απαιτούνται για τη λειτουργία μιας κοινότητας ή μιας κοινωνίας, π.χ. συστήματα μεταφοράς και επικοινωνίας, υδραγωγοί, αγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας και δημόσιοι οργανισμοί όπως σχολεία, ταχυδρομεία και φυλακές κ.ά.
  • Ολοκληρωμένη Διαχείριση της Παράκτιας Ζώνης (ΟΔΠΖ): πρόκειται για μια δυναμική, πολυτομεακή και επαναληπτική διαδικασία με σκοπό την προώθηση της αειφορικής διαχείρισης των παράκτιων ζωνών. Αφορά όλα τα στάδια: συλλογή πληροφοριών, σχεδιασμός (με την ευρεία έννοια), λήψη αποφάσεων, διαχείριση και παρακολούθηση της εφαρμογής. Η ΟΔΠΖ περιλαμβάνει τη συμμετοχή και τη συνεργασία όλων των εμπλεκόμενων ομάδων, προκειμένου να γίνει εκτίμηση των στόχων σε μια συγκεκριμένη παράκτια περιοχή και να ληφθεί δράση προς την επίτευξη των στόχων αυτών. Η ΟΔΠΖ επιδιώκει, μακροπρόθεσμα, να εξισορροπήσει περιβαλλοντικούς, οικονομικούς, κοινωνικούς, πολιτιστικούς και αναψυχικούς στόχους. Και όλα αυτά, στο πλαίσιο των ορίων που καθορίζονται από φυσικές δυναμικές. Ο όρος "Ολοκληρωμένη" στην ΟΔΠΖ αναφέρεται στην ολοκλήρωση των στόχων καθώς και στην ενσωμάτωση όλων των μέσων που απαιτούνται για την επίτευξη των στόχων αυτών. Σημαίνει ενσωμάτωση όλων των σχετιζόμενων πεδίων πολιτικής, τομέων και επιπέδων διοίκησης. Τέλος, σημαίνει ενσωμάτωση των χερσαίων και των θαλάσσιων συστατικών της περιοχής-στόχου, και σε χώρο και σε χρόνο.
  • Μακροοικονομία
    Η μελέτη των συνολικών πτυχών και εργασιών μιας εθνικής οικονομίας, όπως είναι το εισόδημα, τα έξοδα και οι σχέσεις ανάμεσα στους ποικίλους οικονομικούς τομείς.
  • Προσέγγιση βάσει της αγοράς
    Η προσέγγιση μιας κατάστασης βάσει των τρεχουσών αγοραστικών τάσεων.
  • Μεσογειακό Σχέδιο Δράσης
    Το Μεσογειακό Σχέδιο Δράσης [Mediterranean Action Plan (MAP)] αποσκοπεί στην προστασία του περιβάλλοντος και την προώθηση της αειφορικής ανάπτυξης στη Θάλασσα της Μεσογείου . Υιοθετήθηκε στη Βαρκελώνη, Ισπανία, το 1975 από 16 Μεσογειακά Κράτη και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υπό την αιγίδα του Περιβαλλοντικού Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών (UNEP). Το νομικό του πλαίσιο περιλαμβάνει τη Σύμβαση της Βαρκελώνης που υπογράφηκε το 1976. Αναθεωρήθηκε το 1995 με έξι πρωτόκολλα που κάλυπταν συγκεκριμένες πτυχές της περιβαλλοντικής προστασίας. Το 1995, το MAP ίδρυσε και μια Μεσογειακή Επιτροπή για την Αειφορική Ανάπτυξη προκειμένου να διευκολύνει τη συμμετοχή όλων των εμπλεκόμενων ομάδων στη Μεσόγειο.
  • Φυσικές προστατευόμενες περιοχές
    Μια χερσαία και/ή θαλάσσια περιοχή ειδικά αφιερωμένη στην προστασία και τη διατήρηση της βιολογικής ποικιλότητας, των φυσικών πόρων, που σχετίζονται με τους πολιτιστικούς, και που αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης με νομικά ή άλλα αποτελεσματικά μέσα.
  • Τόποι φωλεοποίησης
    Πρόκειται για ασφαλείς, σε γενικές γραμμές, περιοχές, όπου πουλιά, ψάρια, έντομα και άλλα ζώα εναποθέτουν τα αυγά τους ή διαφυλάσσουν τα νεογνά τους.
  • Μη ανανεώσιμοι φυσικοί πόροι
    Οι φυσικοί πόροι που δεν μπορούν να αναδημιουργηθούν εντός ενός σύντομου χρονικού διαστήματος (ή και καθόλου), π.χ. λιγνίτης, τύρφη, πετρέλαιο κ.λπ.
  • Περιφέρεια
    Η οριογραμμή ή επιφάνεια. Περιβάλλουσα περιοχή.
  • Αρχή "Ο ρυπαίνων πληρώνει"
    Η αρχή ότι το κόστος ελέγχου της περιβαλλοντικής ρύπανσης θα πρέπει να αποδοθεί σε συγκεκριμένα πρόσωπα (δηλαδή, στον υπεύθυνο για τη ρύπανση ή στον καταναλωτή), από ότι να αποδοθεί σε όλη την κοινωνία.
  • Ανανεώσιμοι φυσικοί πόροι
    Οι φυσικοί πόροι οι οποίοι μπορούν να αποκατασταθούν ή ξαναδημιουργηθούν εντός ενός μικρού χρονικού διαστήματος, π.χ. πεύκα, κ.λπ.
  • Ρυθμιστική προσέγγιση
    Προσέγγιση μιας κατάστασης βάσει κατάλληλων κανονισμών ή νομοθεσίας.
  • Σταθεροποίηση
    Η ανταπόκριση στα πρότυπα και τις σταθερές.
  • Μέτοχος μεριδίου
    Κάποιος ο οποίος έχει στην κατοχή του η μοιράζεται μερίδιο ή μερίδια αποθέματος. Επίσης, ονομάζεται ιδιοκτήτης μεριδίου, ή αποθέματος.
  • Εμπλεκόμενη Ομάδα
    Οποιαδήποτε ομάδα έχει κάποιο συμφέρον σε έναν οργανισμό. Οι εμπλεκόμενες ομάδες μιας εταιρείας αφορούν τους μετόχους, τους κατόχους ομολόγων, τους καταναλωτές, τους προμηθευτές, τους εργαζόμενους κ.ά.
  • Χωροταξικός σχεδιασμός
    Στρατηγικές σχεδιασμού ανάμεσα σε χερσαίες και θαλάσσιες περιοχές της παράκτιας ζώνης.
  • Ιδιοκτησιακό καθεστώς (territory)
    Ιδιοκτησιακό καθεστώς. Το σύνολο ή ένα μέρος της γης που ανήκει στο κράτος.μακροχρόνια μίσθωση γης, περιοχή, δικαιοδοσίας και ένα πεδίο άσκησης δραστηριότητας.
  • Πόροι της τουριστικής βιομηχανίας
    Κάτι το οποίο θα αποφέρει οικονομικό όφελος στην τουριστική βιομηχανία, π.χ. καθαρές αμμώδεις παραλίες, ωραία θέα κ.λπ.
  • Τουριστικό εισόδημα
    Εισροή χρημάτων από τον τουρισμό.
  • Συλλογή και διαχωρισμός απορριμμάτων
    Το μέρος όπου γίνεται διαχωρισμός των απορριμμάτων ανάλογα με τη σύνθεσή τους, η διάκριση, για παράδειγμα, πλαστικού, χαρτιού, μέταλλου και γυαλιού. Με τον τρόπο αυτό είναι πιο εύκολη η συγκέντρωση και η ανακύκλωση των απορριμμάτων.
  • Εγκαταστάσεις επεξεργασίας αποβλήτων
    Οι εγκαταστάσεις επεξεργασίας που καθαρίζουν το νερό και εξασφαλίζουν την ασφάλεια των αποβλήτων.
  • Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού
    Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού (ΠΟΤ) είναι μια υπηρεσία των Ηνωμένων Εθνών που ασχολείται με θέματα τουρισμού. Η βάση του Οργανισμού βρίσκεται στη Μαδρίτη, Ισπανία.
  • WWF
    Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση
  • Ζώνωση
    Μια ρυθμιστική διαδικασία σύμφωνα με την οποία διαιρείται σε υποπεριοχές μία συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή. Κάθε μία από τις υποπεριοχές διατίθεται για συγκεκριμένη χρήση ή χρήσεις.


Ο δικτυακός τόπος είναι βελτιστοποιημένος για εμφάνιση σε Internet Explorer 4 και άνω