Βρίσκεστε εδώ: / Εισαγωγή / Εισαγωγή στον Παράκτιο Τουρισμό

Η τουριστική ανάπτυξη αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα οικονομικά και κοινωνικά φαινόμενα του εικοστού αιώνα.

Τουρισμός σημαίνει "τη χωρική, για περιορισμένο χρονικό διάστημα, μετακίνηση ατόμων, εκτός της περιοχής όπου διαβιούν με σκοπό την αναψυχή ή την εργασία". Ως τουρίστας ορίζεται από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Τουρισμού (WTO) "ο επισκέπτης που μένει πάνω από 24 ώρες σε μια χώρα την οποία επισκέφτηκε για εργασία ή αναψυχή".

Συνεπώς, ο όρος Τουρισμός περιλαμβάνει όλες εκείνες τις σχέσεις και τα φαινόμενα που σχετίζονται με ανθρώπους που ταξιδεύουν, άσχετα από το λόγο του ταξιδιού τους. Επειδή η έννοια καθαυτή δεν έχει ξεκάθαρα όρια, θα μπορούσε να θεωρηθεί και ως βιομηχανία.

Παγκόσμιος Τουρισμός

Ο τουρισμός έχει επεκταθεί σημαντικά κατά τα τελευταία 50 έτη και αποτελεί πλέον μια παγκόσμια βιομηχανία. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του WTO, στις επόμενες δεκαετίες τα υπεραστικά ταξίδια παγκοσμίως θα αυξηθούν με μεγαλύτερη ταχύτητα (5,4% κάθε έτος) από ό,τι τα ταξίδια εντός των χωρών (3,8%). Σύμφωνα με στατιστικές του WTO, για το 2002 εκτιμούνται διεθνείς τουριστικές εισπράξεις της τάξης των 463 δισεκατομμυρίων αμερικανικών δολαρίων, ένα σύνολο 693 εκατομμυρίων τουριστικών αφίξεων σε όλη την υφήλιο και, τέλος, προβλέπονται ένα δισεκατομμύριο αφίξεις έως το 2010. Ο Ευρωπαϊκός τουρισμός καταλαμβάνει τα 2/3 του παγκόσμιου τουρισμού και αναμένεται να διπλασιαστεί έως το 2025. Η Μεσόγειος αποτελεί τον πρώτο σε προτίμηση τουριστικό προορισμό παγκοσμίως και παράγει το 1/3 των παγκόσμιων τουριστικών εισοδημάτων.

Στην Παγκόσμια Διάσκεψη για τις Ακτές (1993) αναγνωρίστηκε ο τουρισμός ως η μεγαλύτερη παγκόσμια ανεξάρτητη βιομηχανία και εκτιμήθηκε ότι ο τουρισμός αποτελεί το 5-6% του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος (ΑΕΠ) όλων των εθνών. Σε πολλές παράκτιες χώρες, το, συγκριτικά με άλλες χώρες, πιο υψηλό ποσοστό ΑΕΠ οφείλεται στον τουρισμό.

Προβλέψεις Βιομηχανίας Τουρισμού

Σύμφωνα με το Τουριστικό Όραμα 2020 του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού, προβλέπεται ότι οι διεθνείς αφίξεις αναμένεται να ξεπεράσουν τα 1,56 δισεκατομμύρια έως το έτος 2020. Από αυτές τις παγκόσμιες αφίξεις, τα 1,2 δισεκατομμύρια θα είναι ενδοπεριφερειακά και τα 0,4 θα είναι από υπερατλαντικούς ταξιδιώτες.

Οι συνολικές τουριστικές αφίξεις ανά περιοχή δείχνουν ότι γύρω στο 2020 οι τρεις πρώτες περιοχές στην άφιξη τουριστών θα είναι η Ευρώπη (717 εκατομμύρια τουρίστες), η Ανατολική Ασία-Ειρηνικός (397 εκατομμύρια) και η Αμερική (282 εκατομμύρια).



Πηγή: Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού

 

Άσκηση για το χρήστη
Ποιοι είναι οι πιο αγαπημένοι τουριστικοί προορισμοί στις προτιμήσεις των Ευρωπαίων;


 

Γεγονότα και αριθμοί

Ο τουρισμός αποτελεί έναν από τους πιο ισχυρούς οικονομικούς τομείς στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ). Οι τουριστικές δραστηριότητες σε όλα τα κράτη μέλη απασχολούν περίπου 2 εκατομμύρια επιχειρήσεις (κυρίως μικρομεσαίες επιχειρήσεις). Αυτές παράγουν αυτή τη στιγμή έως και το 12% του ΑΕΠ (άμεσα ή έμμεσα), το 6% της απασχόλησης (άμεσα) και το 30% του εξωτερικού εμπορίου. Όλοι αυτοί οι αριθμοί αναμένεται να αυξηθούν περισσότερο, καθώς αναμένεται να αυξηθεί και η τουριστική ζήτηση. Μια ανάλυση των αλλαγών στον τουρισμό της ΕΕ κατά τα τελευταία 20 έτη δείχνει ότι τα νούμερα των κλινών και των διανυκτερεύσεων έχουν αυξηθεί περίπου κατά 64%, ενώ παράλληλα ο πληθυσμός ανήλθε μόνο κατά 6,2% (ΕΚ 2002).


(Πηγή: Στατιστικές στο θέμα Εστίασης 4-40, EΚ 2002)

Το 1999, ο τουρισμός στα κράτη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου - ΕΟΧ (μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Νορβηγία και η Ισλανδία) παρήγαγε 1,040 εκατομμύρια αμερικανικά δολάρια του ΑΕΠ (άμεσα και έμμεσα). Η συνολική κατανομή κυμαίνεται από 9.04% στην Ολλανδία έως και 24.39% στην Ισλανδία. Πρόκειται, επίσης, και για έναν ισχυρό παραγωγό απασχόλησης με ένα σύνολο 18.5 εκατομμυρίων θέσεων εργασίας (άμεση και έμμεση απασχόληση), και το μερίδιο στη συνολική απασχόληση να κυμαίνεται από 6.92% στη Γερμανία έως 20.87% στην Ισλανδία (WTTC 2001).

Μια ακόμη ένδειξη της σημασίας που έχει ο τουρισμός για τις εθνικές οικονομίες είναι το ποσοστό του τρέχοντος ισοζυγίου που καλύπτεται από τουριστικές εισπράξεις. Το 1992, οι δείκτες για μερικές Μεσογειακές χώρες είχαν ως εξής: Ισπανία 71%, Ελλάδα 28%, Μάλτα 102% και Κύπρος 74%.

Εντούτοις, υπάρχουν σημαντικές περιφερειακές διαφορές στις Ευρωπαϊκές χώρες όσον αφορά στην τουριστική ανάπτυξη, οι οποίες αναδεικνύουν την άνιση κατανομή των οικονομικών ωφελειών. Η Μαγιόρκα αποτελεί ένα από τα πιο δημοφιλή τουριστικά θέρετρα όπου η ευημερία της τοπικής κοινωνίας συνδέεται έντονα με την τουριστική ανάπτυξη, η οποία συνεισφέρει στο ΑΕΠ με ποσοστό 70% (EEA 2001).

 

Κύπρος

 

Παράκτιος Τουρισμός

Ο Παράκτιος Τουρισμός βασίζεται σε ένα μοναδικό συνδυασμό πόρων που βρίσκονται στα όρια χερσαίου και θαλάσσιου περιβάλλοντος: ήλιος, παραλίες, εκπληκτικά τοπία, πλούσια βιοποικιλότητα (πουλιά, φάλαινες, κοράλλια κ.λπ.), θαλασσινή τροφή και καλές υποδομές μεταφορών. Βάσει αυτών των πόρων, έχουν αναπτυχθεί ποικίλες κερδοφόρες υπηρεσίες σε πολλούς παράκτιους προορισμούς όπως πλαζ, καταδύσεις, ταξίδια με σκάφη, εκδρομές για παρακολούθηση πουλιών, εστιατόρια ή ακόμη και ιατρικές εγκαταστάσεις.

Στα μέσα του 20ου αιώνα, ο παράκτιος τουρισμός στην Ευρώπη πήρε τη μορφή του μαζικού τουρισμού και κατέστη προσιτός σχεδόν για τον οποιονδήποτε. Σήμερα, το 63% των Ευρωπαίων που κάνουν διακοπές προτιμούν παράκτιες περιοχές (ΕΚ, 1998). Ο τομέας του παράκτιου τουρισμού στην Ευρώπη γίνεται ολοένα και περισσότερο ανταγωνιστικός, καθώς οι τουρίστες αναζητούν περισσότερη ποιότητα με τη χαμηλότερη δυνατή τιμή. Οι σημερινοί τουρίστες δεν επιθυμούν μόνο ήλιο, θάλασσα και αμμουδιές, κάτι που συνέβαινε δύο δεκαετίες πριν. Οι τουρίστες σήμερα απαιτούν μια μεγάλη ποικιλία δραστηριοτήτων αναψυχής και εμπειριών, όπου περιλαμβάνονται, για παράδειγμα, τα σπορ, η μαγειρική, ο πολιτισμός και οι φυσικοί πόλοι έλξης. Παράλληλα, όμως, αυξάνεται το άγχος για την τοπική κοινωνία που ζει στους παραδοσιακούς τουριστικούς προορισμούς, καθώς θα πρέπει να διαφυλαχθεί η ταυτότητά της, το φυσικό περιβάλλον και η φυσική, ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά από τυχόν αρνητικές επιδράσεις.

Γεγονότα και αριθμοί

Γνωρίζατε πως η ακτή αποτελεί τον προτιμότερο τύπο τουριστικού προορισμού;

Οι περισσότεροι Ευρωπαίοι που κάνουν διακοπές, επιλέγουν τη θάλασσα (63%). Άλλοι κύριοι προορισμοί είναι τα βουνά (25%), οι πόλεις (25%) και η ύπαιθρος (23%). Επίσης, ενώ οι οκτώ στους δέκα Έλληνες επιλέγουν τη θάλασσα (κυρίως θαλάσσιες περιοχές της χώρας τους), μόνο τρεις στους δέκα Φιλανδούς κάνουν την ίδια επιλογή.

Γεγονότα και αριθμοί

Η Μεσογειακή Λεκάνη αποτελεί τον πιο αγαπημένο παγκοσμίως τουριστικό προορισμό. Μέσα σε λιγότερο από 20 έτη, ο αριθμός των τουριστών που επισκέπτονται τη Μεσόγειο αναμένεται να αυξηθεί από 220 εκατομμύρια σε 350 εκατομμύρια (αναμένεται έως το 2020). Το 84% των τουριστών προέρχεται από την Ευρώπη, κυρίως από τις βόρειες και δυτικές χώρες. Η Γερμανία αποτελεί τη μεγαλύτερη αγορά και την ακολουθούν το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Ολλανδία. Περίπου το 80% των τουριστών της Μεσογείου επιλέγουν την Ισπανία, τη Γαλλία, την Ιταλία ή την Ελλάδα (WTO, 2003).

Το ένα τρίτο του παγκόσμιου εισοδήματος από τουριστικές εισπράξεις προέρχεται από τη Μεσόγειο. Κατά τα τελευταία τρία έτη, τα 2/3 αυτού του εισοδήματος επιστρέφουν στα χέρια λιγότερων από 10 τουριστικών πρακτόρων της Βόρειας Ευρώπης (WTO, 2003).

Πρόσφατα, αποδείχθηκε πως ο μαζικός τουρισμός αποτελεί ένα από τα κυριότερα αίτια των οικολογικών απωλειών που έχουν εμφανιστεί στην περιοχή. Μερικές τοποθεσίες που κάποτε ήταν πρωτόγονες, τώρα δυστυχώς δεν επιδέχονται καμίας επανόρθωσης.

 

Άσκηση προς το χρήστη
Τουρισμός είναι:

  1. Η χωρική, για περιορισμένο χρονικό διάστημα μετακίνηση ατόμων, εκτός της περιοχής όπου διαβιούν με σκοπό την αναψυχή ή την εργασία.
  2. Οποιοδήποτε ταξίδι κάνει κάποιος εκτός του τόπου διαμονής του και για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο από 24 ώρες.

 

Γεγονότα και αριθμοί

Μεσόγειος: μια από τις πιο απειλούμενες οικολογικές περιοχές παγκοσμίως

Το Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση (WWF) αναγνώρισε 200 περιοχές παγκοσμίως (γνωστές ως οικο-περιοχές), οι οποίες θεωρούνται σημαντικές για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας. Μία από αυτές τις περιοχές, η οποία αναγνωρίζεται και ως μία από τις πλέον απειλούμενες, είναι η Μεσόγειος.

Οι 10 βασικές θαλάσσιες περιοχές στις οποίες υπάρχει άμεση ανάγκη για νέες προστατευόμενες περιοχές και για αλλαγή των πρακτικών παράκτιας διαχείρισης είναι:

  • Μεσογειακή Ακτή Μαρόκου και Θάλασσα Alboran, Ακτή Κοραλλιών στην Τυνησία (Ισπανία, Μαρόκο, Τυνησία).
  • Δαλματικές ακτές και νήσοι (Κροατία).
  • Κυρηναϊκή και Κόλποι Sirte και Gabes (Λιβύη, Τυνησία).
  • Νότια Ανατολία και Βορειοανατολική ακτή της Λεβαντίνης Θάλασσας (Τουρκία).
  • Πέλαγος και ακτές του Αιγαίου (Ελλάδα, Τουρκία).
  • Σαρδηνία και Κορσική (Ιταλία, Γαλλία).
  • Θάλασσα και νήσοι Βαλεαρίδων (Ισπανία).
  • Θάλασσα Liguro-Provenzal (Γαλλία, Ιταλία).
  • Νότια Τυρρηνική Ακτή και Θάλασσα (Ιταλία).
  • Νοτιοδυτική Βαλκανική Ακτή και Θάλασσα, Ιόνιοι Νήσοι (Αλβανία, Ελλάδα).

 

Άσκηση προς το χρήστη
Με συγκεκριμένη αναφορά σε παράκτια χρήση, συντάξτε κατάλογο με ένα σύνολο ενδεχόμενων θετικών και ένα σύνολο ενδεχόμενων αρνητικών περιβαλλοντικών επιδράσεων που σχετίζονται με την τουριστική ανάπτυξη.


 

 

Άσκηση προς χρήστη
Νομίζετε πως ο πληθυσμός της τρίτης ηλικίας ασκεί κάποια επίδραση στον τουρισμό;


 



Ο δικτυακός τόπος είναι βελτιστοποιημένος για εμφάνιση σε Internet Explorer 4 και άνω