Βρίσκεστε εδώ: / Πρακτική / Εκτίμηση φέρουσας ικανότητας

Εκτίμηση φέρουσας ικανότητας

Η ανάλυση της φέρουσας ικανότητας χρησιμοποιείται στον περιβαλλοντικό σχεδιασμό με σκοπό να κατευθύνει αποφάσεις σχετικές με την κατανομή της χρήσης γης. Αποτελεί μια βασική τεχνική, η οποία χρησιμοποιείται ευρέως για να καθοριστεί η ικανότητα μιας περιοχής να αντέξει το μέγιστο επίπεδο ανάπτυξης από τον τουρισμό, τη γεωργία, τη βιομηχανία και τις υποδομές. Λόγω του ότι υπάρχουν διαφορές ανάμεσα στις δραστηριότητες, είναι απαραίτητο να καθοριστεί η φέρουσα ικανότητα σύμφωνα με τις συγκεκριμένες χρήσεις. Από την άποψη αυτή η φέρουσα ικανότητα αφορά συγκεκριμένη περιοχή και συγκεκριμένη χρήση.

Παραδείγματα του επιπέδου φέρουσας ικανότητας για τη φυσική-οικολογική συνιστώσα (EΚ, 2002)

  1. Αποδεκτό όριο συμφόρησης ή πυκνότητας σε βασικές περιοχές/χωρικές μονάδες όπως είναι τα πάρκα, τα μουσεία, οι αστικοί δρόμοι κ.ά.
  2. Μέγιστη αποδεκτή απώλεια φυσικών πόρων (δηλαδή νερού ή εδάφους), χωρίς να σημειώνεται σημαντική υποβάθμιση των λειτουργιών του οικοσυστήματος ή της βιοποικιλότητας, ή απώλεια ειδών.
  3. Αποδεκτό επίπεδο ρύπανσης αέρα, νερού και θορύβου με βάση την αντοχή ή την απορροφητική ικανότητα των τοπικών οικοσυστημάτων.
  4. Έντονη χρήση των συγκοινωνιακών εγκαταστάσεων, υποδομών και υπηρεσιών.
  5. Χρήση και συμφόρηση των δημόσιων εγκαταστάσεων και υπηρεσιών ύδρευσης, ηλεκτρικής ενάργειας, διαχείρισης απορριμμάτων και συγκέντρωσης, επεξεργασίας και διάθεσης στερεών αποβλήτων, καθώς και τηλεπικοινωνιών.
  6. Επαρκής διαθεσιμότητα άλλων κοινόχρηστων εγκαταστάσεων και υπηρεσιών όπως είναι αυτές που σχετίζονται με τη δημόσια υγεία και ασφάλεια, τις κατοικίες, τις δημόσιες υπηρεσίες κ.ά.

Συνιστώσες της φέρουσας ικανότητας του τουρισμού

Οι μελέτες για τη φέρουσα ικανότητα περιστρέφονται γύρω από τρεις βασικές συνιστώσες ή διαστάσεις: φυσικο-οικολογικές, κοινωνικο-δημογραφικές και πολιτικο-οικονομικές. Αυτές οι διαστάσεις αντανακλούν επίσης την εμβέλεια των θεμάτων που συμβαίνουν στην πράξη. Είναι φανερό ότι, όταν αναφερόμαστε στη φέρουσα ικανότητα, τα τρία συστατικά θα πρέπει να λαμβάνονται με διαφορετικό βάρος (σημασία) όταν αναφέρονται σε διαφορετικούς προορισμούς. Αυτές οι διαφορές προέρχονται από τον τύπο (χαρακτηριστικά/ιδιαιτερότητες) του μέρους, τους τύπους του παρόντος τουρισμού (παράκτιος, προστατευόμενος, αγροτικός, ορεινός, ιστορικός) και την αλληλεπίδραση ανάμεσα στον τουρισμό και στο περιβάλλον. Εντούτοις, τα τρία συστατικά συνδέονται μεταξύ τους σε κάποιο βαθμό (EΚ, 2002).

A. Φυσική-Οικολογική συνιστώσα

Το φυσικο-οικολογικό σύνολο αποτελείται από όλα τα αμετάβλητα και εύκαμπτα συστατικά του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος καθώς και της υποδομής. Τα αμετάβλητα συστατικά αναφέρονται στην ικανότητα των φυσικών συστημάτων. Κατά περίπτωση, εκφράζονται ως οικολογική ικανότητα, αφομοιωτική ικανότητα, κ.ά. Δεν μπορεί να υπάρξει εύκολα σε αυτά ανθρώπινη επέμβαση που να τα κατευθύνει. Τα όρια είναι δυνατό να εκτιμηθούν, και ως τέτοια θα πρέπει να εξεταστούν προσεκτικά και να αποτελέσουν αντικείμενο σεβασμού. Τα εύκαμπτα συστατικά αναφέρονται πρωτίστως στα συστήματα υποδομής όπως είναι αυτά που αφορούν την ύδρευση, τα απορρίμματα, τον ηλεκτρισμό, τη συγκοινωνία, καθώς και τις κοινωνικές διευκολύνσεις όπως είναι οι ταχυδρομικές και τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες, οι υπηρεσίες υγείας, ο νόμος, οι τράπεζες, τα εμπορικά καταστήματα κ.ά. Τα όρια της ικανότητας των συστατικών υποδομής μπορούν να προσδιοριστούν μέσω επενδύσεων στις υποδομές, μέσω φόρων, οργανωτικών-ρυθμιστικών μέτρων κ.ά. Για το λόγο αυτό, οι αξίες τους δεν είναι δυνατό να χρησιμοποιηθούν τόσο ως βάση για τον προσδιορισμό της φέρουσας ικανότητας, αλλά περισσότερο ως ένα πλαίσιο προσανατολισμού και λήψης αποφάσεων σχετικών με τις πτυχές της διαχειριστικής δράσης.

B. Κοινωνικο-δημογραφική συνιστώσα

Το κοινωνικο-δημογραφικό σύνολο αναφέρεται σε εκείνες τις κοινωνικές πλευρές οι οποίες είναι σημαντικές για τις τοπικές κοινωνίες. Σχετίζονται με την παρουσία και την ανάπτυξη του τουρισμού. Κοινωνικά και δημογραφικά ζητήματα, όπως είναι το διαθέσιμο ανθρώπινο δυναμικό ή το καταρτισμένο προσωπικό κ.ά. Επίσης, περιλαμβάνονται κοινωνικο-πολιτιστικά ζητήματα όπως είναι η αίσθηση της ταυτότητας της τοπικής κοινωνίας ή η τουριστική εμπειρία κ.ά. Μερικά από αυτά μπορούν να εκφραστούν με ποσοτικούς όρους, αλλά τα περισσότερα απαιτούν κατάλληλη κοινωνικο-ψυχολογική έρευνα. Σε σύγκριση με τα φυσικο-οικολογικά και οικολογικά συστατικά, η κοινωνική φέρουσα ικανότητα είναι ίσως η πιο δύσκολη στο να εκτιμηθεί, καθώς εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από αξίες κρίσης. Οι πολιτικές και οικονομικές αποφάσεις μπορεί να επηρεάζουν κάποιες κοινωνικο-δημογραφικές παραμέτρους όπως, για παράδειγμα, οι πολιτικές μετανάστευσης. Η κοινωνική φέρουσα ικανότητα χρησιμοποιείται ως γενικός όρος για να περιλάβει και τα επίπεδα αντοχής του φιλοξενούμενου πληθυσμού, καθώς και την ποιότητα της εμπειρίας των επισκεπτών στην περιοχή.

Παραδείγματα του επιπέδου φέρουσας ικανότητας για την κοινωνικό-δημογραφική συνιστώσα (EΚ, 2002)

  1. Αριθμός τουριστών και τύπων τουριστικής/αναψυχικής ΦΙ οι οποίοι είναι δυνατό να απορροφηθούν χωρίς να επηρεάζουν την αίσθηση της ταυτότητας, του τρόπου ζωής, των κοινωνικών προτύπων και των δραστηριοτήτων των κοινοτήτων φιλοξενίας.
  2. Επίπεδο και τύπος τουρισμού που δεν αλλάζει σε σημαντικό βαθμό τον τοπικό πολιτισμό άμεσα ή έμμεσα, δηλαδή τα ήθη, τις παραδόσεις, τη θρησκεία, τα έθιμα κ.ά.
  3. Επίπεδο τουρισμού που δεν θα δυσανασχετίσει από έναν τοπικό πληθυσμό ή προεκτοπίσει τις υπηρεσίες και την αβρότητά.
  4. Επίπεδο τουρισμού (αριθμός επισκεπτών και συμβατότητα των τύπων των δραστηριοτήτων) σε μια περιοχή χωρίς μη αποδεκτή υποβάθμιση της εμπειρίας των επισκεπτών).

Γ. Πολιτικό-οικονομική συνιστώσα

Το πολιτικό-οικονομικό σύνολο αναφέρεται στις επιπτώσεις που έχει ο τουρισμός στην τοπική οικονομική δομή, τις δραστηριότητες, κ.ά., περιλαμβανομένου του ανταγωνισμού με άλλους τομείς. Περιλαμβάνονται, επίσης, θεσμικά ζητήματα στο βαθμό που εμπλέκουν τοπικές ικανότητες διαχείρισης της παρουσίας του τουρισμού. Οι μελέτες των πολιτικο-οικονομικών παραμέτρων είναι απαραίτητες για να εκφραστεί η διαφορά στις αξίες και τις συμπεριφορές εντός μιας τοπικής κοινωνίας όσον αφορά τον τουρισμό.

Παραδείγματα του επιπέδου φέρουσας ικανότητας για την πολιτικο-οικονομική συνιστώσα (EΚ, 2002)

  1. Επίπεδο εξειδίκευσης σχετικής με τον τουρισμό.
  2. Συσσώρευση ανθρώπινου εργατικού δυναμικού σε τουριστικές υπηρεσίες και έλλειψή του σε άλλους τομείς.
  3. Εισόδημα που προέρχεται από ζητήματα κατανομής του τουρισμού σε τοπικό επίπεδο.
  4. Επίπεδο απασχόλησης στον τουρισμό σε σχέση με τους τοπικούς ανθρώπινους πόρους.


Ο δικτυακός τόπος είναι βελτιστοποιημένος για εμφάνιση σε Internet Explorer 4 και άνω