Partnerstwo publiczne
 
 

Ramy legislacyjne

Ramy ogólne

Międzynarodowe ramy prawne dające prawną podstawę uczestnictwa społecznego są zawarte w różnych dokumentach. Mogą one służyć jako punkt wyjścia dla legislacji na szczeblu międzynarodowym, narodowym i regionalnym.

Dwa główne dokumenty w tej dziedzinie to:

Niektóre artykuły konwencji z Aarhus

Partnerstwo publiczne w podejmowaniu konkretnych decyzji w ramach projektów jest określone przez artykuł 6 Konwencji z Aarhus, oraz do pewnego stopnia przez artykuły 7 i 8, dotyczące istotnych rozwiązań proponowanych przez rządy (polityka, ustawodawstwo i przepisy).
Artykuł 6 Konwencji z Aarhus zawiera dokładne stanowisko dotyczące uczestnictwa w konkretnych typach działań. Stanowisko konwencji dotyczące przesłuchań publicznych lub wydawania opinii na temat poszczególnych przypadków nakładania ograniczeń jest od dawna przyjęte w Europie, zatem w większości krajów nie było problemu z zaakceptowaniem tych ustaleń. Jak tłumaczy Instrukcja Wdrażania Konwencji z Aarhus, sytuacje te zawierają "rozwiązania dotyczące planowania przestrzennego, nakładania ograniczeń na działalność ekonomiczną, na proces budowania jak i na samą działalność", "ograniczeń dotyczących zużycia wody i innych zasobów naturalnych, oraz pozwoleń na emisję zanieczyszczeń do wody, powietrza lub gleby".

W porównaniu z tym, artykuł 7 Konwencji z Aarhus, dotyczący planów ekologicznych, programów i polityki, nie zawiera dokładnych środków zaradczych. Określa on, że każda ze stron akceptuje "właściwe" stanowisko dla społecznego uczestnictwa w czasie przygotowania planów i programów; przewiduje również pewne szczegóły. Jeśli chodzi o "politykę", artykuł 7 stanowi tylko, że "tam, gdzie to możliwe", strony "próbują zapewnić możliwość uczestnictwa społecznego w podejmowaniu decyzji"; jest to jednak przynajmniej przewidziane.

Artykuł 8 dotyczy uczestnictwa społecznego przy tworzeniu aktów prawnych i norm posiadających bezpośrednią moc wykonawczą i stosowanych na mocy koniecznych do tego aktów normatywnych. Różni się to od artykułu 7 dotyczącego polityki, i jest mniej ‘nakierowujące’ niż artykuł 7 dotyczący planów i programów. W artykule 8 jest stwierdzone, że każda ze stron "podejmie wysiłek" mający na celu pomoc w skutecznym uczestnictwie społecznym na odpowiednich etapach przygotowań przepisów i aktów prawnych, przy czym "istnieją różne możliwości wyboru". Zapis konkluduje, że "powinny zostać ustalone tymczasowe ramy dla skutecznego uczestnictwa społecznego, w taki sposób, że projekty norm powinny być dostępne dla ogółu, i że społeczeństwo powinno mieć możliwość wyrażenia opinii. Wynik społecznego uczestnictwa powinien być przynajmniej wzięty pod uwagę, i to wzięty pod uwagę w jak największym stopniu".

Instrukcja wdrażania

Instrukcja wdrażania konwencji z Aarhus rozróżnia pewną ilość istotnych zagadnień:

  • Znacząca część funkcji organów władzy to wypracowanie i realizacja konkretnych rozwiązań opartych na konkretnych faktach i okolicznościach.
  • Inną ważną częścią tych funkcji to wypracowanie i praktyczna realizacja ogólnie stosowanych reguł. Tutaj termin "reguła" jest użyty w najszerszym sensie i może oznaczać przepisy, polecenia, nakazy normatywne, standardy i zasady.
  • Obejmuje to również udział organów państwa w procesach legislacyjnych aż do momentu przesłania projektów wypracowanych przez władzę wykonawczą do organów legislacyjnych.
  • Artykuł 8 przewiduje udział ogółu w wypracowaniu tych zasad i przedstawia pewne wymagania, które powinny być przestrzegane przez strony, by osiągnęły zamierzony cel.
Strategiczna Ocena Środowiska

Wydaje się, że przydałaby się dodatkowa instrukcja dotycząca wdrażania artykułów 7 i 8. Jednakże zdecydowano się nie tworzyć grupy roboczej, która zdefiniowałaby pracę opisaną w instrukcji. 

Zamiast tego, kraje które podpisały Konwencję, postanowiły wypracować "Strategiczną Ocenę Środowiska" (ang. Strategic Environmental Assessment). Strategiczna Ocena Środowiska oznacza ocenę wpływu strategicznych decyzji rządowych na wysokim szczeblu na środowisko naturalne. W ten sposób odnosi się to nie tylko do decyzji dotyczących indywidualnych projektów, ale ma również na celu zapewnienie szerszych ram działania.

Strony podpisujące Konwencję Espo zdecydowały założyć międzyrządową grupę roboczą (włączając w to organizacje pozarządowe) na rzecz wypracowania protokołu Strategicznej Oceny Środowiska. To spotkanie ma odbyć się w Kijowie w roku 2003.
 


 
 
Back Forward