Bulunduğunuz bölüm: / Uygulama Örnekleri / Tuna Deltası, Ukrayna ve Romanya


Tanımlama

Tuna Deltası; Avrupa’nın en geniş sulak alanlarından biridir. Tuna Deltası’nın yaklaşık olarak yüzde yirmisi Ukrayna’da ve yüzde sekseni ise Romanya’da bulunmaktadır. Tuna Deltası; alüvyonlu adalar, bataklıklar, ırmak kolları, kanallar ve göllerin yer aldığı toplam 150000 hektarlık bir alanı kaplamaktadır. Milletlerarası olarak tanınmakta olan biyoçeşitlilikle (Ukrayna kısmında 3 tane RAMSAR sulak alanı, Romanya’da ise 1 tane bulunmaktadır) bu alanda; 70 balık türü, 225 kuş türü, 500 bitki türü ve 22 memeli hayvan türünden çoğunu barındırmaktadır. Aynı zamanda, Dalmaçyalı Pelikan, Cüce Karabatak ve Beyaz-kuyruklu Kartal gibi tehlike altında olan çeşitli kuşları da kapsamaktadır. Dinamik doğal süreçler, bu sahaya kendine özgü karakterini vermektedir. Ağustos 1998’de, Delta’nın 46000 hektardan fazla miktardaki alanı, Tuna Deltası Biyosfer Rezervi (DDBR) tarafından kapsanmıştır. Yabana hayatının ve özellikle kuşların bolluğu, Tuna Deltası’nı eko-turizm için potansiyel bir tatil yeri olarak sunmaktadır.

 

Kim, Nerede ve Ne zaman
"Gura Portitei"; Tuna Deltası Biyosfer Rezervi (DDBR)’nin güney parçasında konumlu olup, bir lagün sistemi olan Razelm Sinoe ile Karadeniz arasında kumsal bir şerit üzerindedir. Yakın geçmişte Gura Portitei’da küçük turistik bir tatil yeri, mini-otel, pansiyon, botla konaklama yeri, çeşitli ahşap bungalovlar ve kamp yeri yapılmıştır.
"Gura Portitei"; güzellik ve yaban hayatı peyzajının ile ün kazanmıştır. Doğal kumda konumlu olmak, biyosfer rezervinde ve litoral bölgede bir tatil yapma olanağı sunmaktadır. Çoğunlukla genç insanların ve özellikle doğayı ve balık avını sevenlerin uğradığı kumsallar yer almaktadır. Çeşitli ve çok sayıda kuş türü ve çeşitli bitki türleri, DDBR’nin içinde yer alan bu kumsalların civarında bulunmaktadır. "Gura Portitei"ye erişim, Gölün diğer tarafında konumlu olan Jurilovca köyünden sadece kayıklar yoluyla mümkün olmaktadır. Tatilini "Gura Portitei"da geçiren turistlerin yanısıra, kumsal alanlar da turistler tarafından günübirlik olarak ziyaret edilmektedir.

"Gura Portitei" plajı, küçük bir tatil beldesinin olduğu yerde bulunan bir kumsaldır. Burada, tuvaletler, yemekler, içecekler, dondurma temin edilebilir. Yoğun hafta sonlarında ise cankurtaranlık yapanlar bulunur. Çok sayıdaki turist, bir plajı bazı tesislerin bulunması nedeniyle ziyaret eder. Aynı zamanda turistler, Tuna Deltası çevresinden ve ayrıca denizden hoşlandıkları için gelirler.

Bu plaj, özel bir şirket tarafından iyi düzeyde yönetilmektedir. Bu şirket; bazı plaj tesislerini de inşaa etmiştir örneğin:
- Tuvaletler (üç taneden fazla olup, tümü de temizdir)
- Duşlar (sıcak suyu olup, çok temizdir)
- Lokantalar
- Cankurtaran
- Kiralık botlar

Kumsal tasarımı ve konfor, yüksek derecede yaban hayatı peyzajı ve çevre ortamından dolayı "Portita" kumsalı turistler tarafından değer verilen bir yer olmaktadır. Bir içmesuyu arıtma tesisinin yanısıra, küçük bir atıksu arıtma tesisi de bulunmaktadır. Sıcak suyu olan duşlar, tuvaletler ile birlikte, mini-otel, pansiyon, botla konaklama yeri, çeşitli ahşap bungalovlar ve kamp yeri yapılmıştır. Bu alanın korunması amacıyla, bölgenin her yerinde turizm gelişme alanlarına izin verilmemektedir. Plajı da içeren bu bölgeyi yöneten DDBR İdaresi, önemli turistik faaliyetleri geliştirenlerden farklı olan ekonomik acentaları önlemektedir. Bu davranış, DDBR alanındaki düşük sayıdaki turist olmasının bir nedenidir. Turistler, oldukça sessiz ve aşırı kalkınmış; kalabalık tesisler kurulmuş olmadığı için buradaki plajdan hoşlanmaktadır. Portita’daki DDBR bürosu; sahanın ekolojik olarak incelenmesi, araştırma ve gözlem için esas alınan yerel bir nokta olarak değerlendirilmektedir.

Risk
Kıyıdaki erozyon eğilimi, 1980’den beri Portita sahilinde dikkat çekmektedir. Bu olgu, kuzey taraftaki Sulina sahasında gerçekleştirilen hidro-teknik işlerin bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Siltasyonun kanalda ilerlemesini önlemek için yapılan ve Sulina kolu ağzından çıkan dalgakıranların denize uzantısı, deniz akıntı yönlerini değiştirmiş ve sonuçta Portita plajı kum miktarında kayıplara uğramıştır.
Ek olarak, hidro-meteorolojik koşullar olumlu değildi ve bu yüzden de kumsal erozyonu daha güçlü bir şekilde olmuştu. Karar organları bu fiziksel şartları, Portita’daki su içinde yer alan kum setinin (bar) ortaya çıkmasını önlemek amacıyla, daha güçlü kıyı koruma yapıları inşaa ederken olumlu bir durum olarak dikkate almıştı. Burası, Razim lagününü denizden ayıran en duyarlı bir alandır.

"Gura Portitei" için yapılan kıyı koruma projeleri, gelecek elli yıla yönelik olarak kıyının stabilizasyonunu güven altına almak amacıyla geliştirilmiştir. Bu sahadaki erozyon olgusu şu an için durdurulmuştur. Ancak herhangi bir kıyı koruma yapısının bulunmadığı daha güney kesimlerde, erozyon süreci daha güçlü bir şekilde devam etmektedir.

 

Yorumlar ve Kuram
Birçok sulak alanda, turizmin çevreyi koruyan ve genişleten biçimleri için, bir büyüme potansiyeli bulunmaktadır. Bu tür turizm, bazen eko-turizm olarak adlandırılır. Bu terim, başarısı için gereken araçlara gönderme yapılmaksızın, çevreyi koruma hedefi üzerinde yoğunlaşmaktadır. Sorumlu bir turizmin hedeflerinde olduğu üzere, araçların da dahil edilmesini gözeten çok yeni bir terimdir. Sorumlu turizm; bütün katılımcıların, yerel halkın, iş kolları ve kurumların, sürdürülebilir çevresel ilkelere göre kurulan ve işletilen bir endüstrinin geliştirilmesinden kazançlar elde ettiği bir durum olarak değerlendirilir. Kendilerine ait çevrelerinin ihtiyacı olduğu gibi, yerel halkın da gereksinimlerinin tanınacağı böylesi bir yaklaşım; "halk için ekoturizm" olarak öne çıkarılabilir. Yerel halkın denklemin dışında bırakılamayacağı ve çevre dostu bir kalkınmanın başarılabilmesi halinde yararlı olmasının beklendiği gerçeğinin, çevrebilimciler arasında giderek kabul gördüğü konusu böyle bir tanımla belirgin biçimde yansıtılmaktadır.
Çıkarılan Dersler
Doğal çevrenin yanısıra Tuna Deltası, eşsiz tarihsel anıtları ve kültürel gelenekleri turistlerin dünya deneyimlerine ekleyen bir beldedir. Ekoturizmin gelişmesi, doğal ekosistemlerin ve birleşik kültürel değerlerinin korunması üzerine oldukça bağımlıdır. Yerel tur operatörleri, rehberler ve tesisler yoluyla, iyi derecede yönetilen bir turizmden yerel topluma akan kazançlarla birlikte ekoturizm; Tuna Delta nüfusunu ayakta tutan ve sulak alanın korunmasındaki motivasyonu artıran faaliyetlere yeni bir boyut eklemektedir.

Sonuçlar
Doğanın korunmasını gözeten belirli bir hedefin olması nedeniyle bu alanda, diğer kalkınma projeleri veya eylemlerinden hiçbirinin planlaması yapılmamaktadır. Son yıllarda dikkate değer bir yatırım, sürdürülebilir turizm ilkelerini izleyerek uygulanmıştır. Konaklama kapasitesi olarak (72 bungalov ve 158 ahşap kulübe ile) 230 apart yer ve üç yıldızlı bir otel inşaa edilmiştir. Çadır yerleşimleri için uygun alanlar düzenlenmiştir. Turizm gelişme planı, bu doğal rezerv içinde ekolojik ve sürdürülebilir turizm için tüm tesisleri içermektedir (kanalizasyon ve içmesuyu şebekeleri, atıksu ve içmesuyu arıtma tesisleri yakın bir zamanda kurulmuştur. Tuvaletler ve sıcak su duşları, turist için plajda cankurtaranlık yapanlar için bir gözlem kulesi ve kamış şemsiyeleri plaj üzerine yerleştirilmiştir).

Kısa vadede, turistik altyapıyı ve balıkçılık faaliyetlerini doğrudan etkileyebilecek herhangi bir tehdit unsuru görülmemektedir. Diğer taraftan, DDBR İdaresince denetlenen kullanıcılar arasında ise çatışmalar olmaktadır. Ancak plajın korunması için özel koruma sahasında, yerel ve merkezi idarenin daha fazla özen göstermesi zorunlu olup, gelecekte olası potansiyel risklerden kaçınmak amacıyla da pilot projeler gerekli görülmektedir.
Bu alan etrafındaki nüfus, esas olarak sözkonusu alanın korunması ve himaye edilmesiyle ilgilenmektedir. Ekoturizmin geliştirilmesi yoluyla aynı zamanda, yerel halk için yeni iş alanları açılmakta, böylece yöre insanları için balıkçılık ve tarımın yanısıra, alternatif gelir kaynakları yaratılmaktadır.

 

 


Daha fazla bilgi
Claudia Coman
E-posta: claudiac@datanet.ro
NIMRD” Grigore Antipa” Constanta, Romanya
(Claudia Coman tarafından çekilen resimler)

Bunları biliyor muydunuz?

 

Kullanıcı için Alıştırma

Hangi tür turizmin DDBR alanı dahilinde uygulanmasına izin verilmektedir?



Geri İleri

 


Bu Site, Internet Explorer 4 ve üzeri sürümlerde en iyi izlenebilir
Top